Bà chủ thương hiệu Guốc Việt: 'Tôi sẽ xây tòa nhà hình guốc thì sao?'
"Tôi không thích nói mãi về đôi guốc kỷ lục. Kỷ lục ngày xưa bé tẹo. Có thể tôi sẽ xây tòa nhà hình guốc thì sao?"
Chị Phạm Như Hoa,Giám đốc Công ty TNHH Hoa Anh Đạt Nghị lực, năng động, sáng tạo, đổi mới, chuyên tâm và kiên định với mục tiêu đã chọn, đồng thời cũng cay nghiệt và hơi “điên” nói lên phần nào tính cách, cuộc đời người phụ nữ nhiều sóng gió này. Chị là Phạm Như Hoa (Hoa Guốc), Giám đốc Công ty TNHH Hoa Anh Đạt, đơn vị sản xuất guốc mộc với thương hiệu Guốc Việt.
"Kỷ lục ngày xưa bé tẹo. Có thể tôi sẽ xây tòa nhà hình guốc thì sao? Ai biết được!”
Gặp Hoa Guốc trong một trưa hè oi ả tại Khu đô thị Pháp Vân, quận Hoàng Mai, Hà Nội, tôi mở lời: “Dường như đôi guốc kỷ lục của chị có sức lan tỏa lớn…”, chị cắt lời: “Đó chỉ là cái cớ để chúng ta trò chuyện. Tôi không thích nói mãi về đôi guốc kỷ lục. Kỷ lục ngày xưa bé tẹo. Có thể tôi sẽ xây tòa nhà hình guốc thì sao? Ai biết được!”
Quả thật, sau vài giờ trò chuyện với người đàn bà có tấm thân gầy guộc này, tôi nhận thấy bên trong con người ấy ẩn chứa một nguồn năng lượng cực lớn và sẵn sàng lan tỏa khi được kích hoạt. Sau nhiều nỗ lực tranh đấu với sự trớ trêu của số phận, Hoa Guốc của ngày hôm nay luôn biết cách hâm nóng và tận hưởng cuộc sống một cách trọn vẹn. Ít ai nghĩ rằng chị vừa bước sang tuổi tứ tuần.
Từng là cử nhân vật lý, thành thạo 4 ngoại ngữ, sống chủ yếu bằng nghề đi dạy, cuộc sống êm ấm của chị Hoa đã xoay chuyển 180 độ. Năm 29 tuổi, một ca phẫu thuật thanh quản đã cướp đi giọng nói của chị. Sau tai nạn ấy, kể ra chị đã “mất” và cũng “được” rất nhiều. Chị khoe: “Tôi chính thức tự do từ tháng 6 rồi”. “Không ai hiểu tôi làm gì, nhưng tôi đang cô độc trong một xã hội bùng nổ. Tôi đang đi một mình, chồng không còn đi bên cạnh nữa”.
Đôi mắt người phụ nữ đơn thân có cách nói chuyện chao chat thoáng chút buồn. Nhưng khi kể về guốc, chị hào hứng nói: “Tôi là Hoa Guốc, mãi mãi là Hoa Guốc. Nếu có một hãng hàng không mang tên tôi, thì nó phải gắn với cái tên Hoa Guốc bay lên bầu trời. Hoặc một ngày nào bay cùng Hà Dũng, thì phải là Hoa Guốc và Hà Dũng cùng bay. Không thể khác được”.
Đến với guốc vì hoàn cảnh xô đẩy
*Cơ duyên nào đưa chị đến với guốc?
“Tôi từng đi ăn mày tình thương”
- Tôi đến với Guốc vì hoàn cảnh xô đẩy, chứ không phải vì một tình yêu nào cả. Thời trẻ tôi nhiều bạn trai theo đuổi; tôi nổi tiếng nhất nhì trường đại học; tôi xinh, biết hát, nhảy đẹp và giỏi nhiều ngoại ngữ,… Tôi nghĩ những nguyên liệu đó quá đủ để mình bước vào đời. Tôi cho rằng chỉ cần lấy một ông chồng giàu, thành công, có doanh nghiệp, bố mẹ cho mình ít vốn đầu tư mở công ty.
Nhưng khi mất tiếng, tôi mất rất nhiều. Bị câm, tôi “mất dạy”, mất hát. Câm vẫn hoàn toàn có thể nhảy được nhưng tôi không làm điều đó. Tôi buồn tủi, chán chường, không lo chăm sóc số “vốn” còn lại. Cho nên, mất mỗi tiếng thôi, tôi cảm giác trời đất suy sụp, chỉ biết ngồi khóc, than thở, quăng quật đồ đạc,... Đó là sai lầm. Không những thế, tôi còn giết nốt vốn còn lại của mình: nhan sắc.
Khi hỏng một thứ thôi, thứ mà nhờ tiến bộ của y học có thể cứu được. Còn sống còn hi vọng, nhưng ngày đó tôi không nghĩ được như vậy. Bây giờ, khi đã vượt qua tất cả, tôi mới khuyên các bạn trẻ: “Còn một tia hi vọng cũng phải cố. Ngày đó tôi còn đến chục tia, tôi không những không khơi dậy mà còn dập tắt cả. Tôi rầu rĩ, khổ sở, buồn chán để ăn mày tình thương của người khác.
Và khi ăn mày tình thương, tôi được tình thương thật. Tôi được bố mẹ và anh trai động viên, cho tiền tiêu. Nhưng sau một thời gian, tôi cảm thấy cuộc sống của mình không đủ. Bởi con người đâu phải sống để tồn tại. Có thể nhiều người sẽ an phận với một gia đình tưởng chừng hạnh phúc: vợ nội trợ, chồng đi làm. Nhưng tôi vẫn còn giấc mơ.
Lâu lâu nhận được điện thoại của người bạn cũ kể chuyện, thấy ngày xưa mình bằng 5 bằng 10 họ, giờ ngồi đây. Thêm nữa, khi các con đi học, bạn bè hỏi: “Bố mẹ cậu làm gì?”, cháu trả lời: “Mẹ tớ tàn tật ở nhà làm nội trợ”. Những thứ đó không có gì xấu, nhưng tự nhiên nó làm con người tôi lại rơi vào một trạng thái khác. Tôi cảm thấy mình sống mà không còn mơ ước nữa. Lúc đó tôi mới hiểu được sống với đam mê, sống với ước mơ giá trị cỡ nào. Cuộc sống không gắn với cái gì cả, sống không bằng chết, nhạt nhẽo lắm. Tôi cứ ngày ngày chờ người thân đi làm về, chờ đến kỳ lĩnh lương, chờ một ngày họ nổi hứng đưa mình đi xem phim.
Gặp những thứ na ná giống tình yêu
Đến lúc nhận ra cuộc sống như địa ngục, tôi bắt đầu lang thang đi tìm tiếng nói bên trong mình, con người của mình. Trong quá trình tìm kiếm, đôi lúc tôi tìm sai. Tôi gặp một người khuyên tôi làm xây dựng và họ nói sẽ giúp đỡ. Tôi cũng tưởng: “À, đường sống của mình đây rồi”. Và tôi lao vào làm vật liệu xây dựng. Tôi hùng hục đi làm và những tưởng yêu nó. Mẹ tôi còn xúc động làm bài thơ “Xây nhà không ở” tặng con gái.
Nhưng đó chưa phải là cái mình thực sự thích. Tôi tiếp tục đi tìm và gặp gốm. Tôi cũng tưởng mình yêu gốm. Với những phát kiến sáng tạo như làm sơn mài trên gốm, tôi trở thành một trong những người đi đầu ở VN về lĩnh vực này. Tôi cũng được giới thiết kế đánh giá cao, kể cả khi về Bát Tràng rất nhiều người biết đến mình. Rồi thậm chí dát vàng, dát bạc trên gốm tôi cũng từng kinh qua.
“Giấc mơ guốc ám tôi”
Nhưng rồi những thứ đó chỉ na ná giống tình yêu. Chỉ đến khi gặp guốc tôi mới mê như điếu đổ. Tôi thấy mình như được sống dậy. Từ khi gặp cơ duyên về làm guốc cho đến ngày hôm nay (10 năm), tôi thực sự thấy mình có duyên và có phận với guốc. Tôi cho rằng chỉ có làm guốc mình mới trở thành người số 1 và không ai soán ngôi được. Tôi còn nghĩ một ngày khi ra thế giới, tôi trở thành người số 1 về đam mê guốc và làm guốc.
Con gái chị Hoa làm người mẫu cho Guốc Việt của mẹ
Trong đầu tôi luôn lẩn quẩn những giấc mơ đó. Tôi mơ một ngày nào đó được đứng trên sàn catwalk ở những kinh đô thời trang như Milan, Paris,… Những hình ảnh ấy ám ảnh tôi kinh khủng. Nhất là khi nhà thiết kế Minh Hạnh được nước Pháp phong tặng hiệp sỹ về thiết kế cho phong cách áo dài và hoa văn dân tộc, tôi có cảm giác mình sắp nhận một cái gì đó giống thế.
Vì lẽ đó, có thể tôi không còn cảm giác hào hứng đi nhận những giải thưởng nhỏ trong nước nữa. Tất nhiên, nếu được vinh dự nhận các giải thưởng trong nước tôi vẫn hết sức trân quý và phấn đấu. Nhưng tôi muốn nói rằng những điều đó không còn làm tôi cảm thấy khao khát mạnh mẽ nữa. Khao khát của tôi bây giờ là giành được sự tôn vinh của thế giới. Giấc mơ trong tôi đến giờ phút này đã lớn hơn rất nhiều rồi.
Bán đồng nát báo giấy viết về mình
* Có thời gian không thấy chị nhắc đến guốc, phải chăng chị định "giã từ vũ khí"?
Đúng là có thời gian tôi định "giã từ vũ khí" vì guốc không mang lại cơm ăn, áo mặc cho tôi. Thậm chí có những lúc guốc còn làm tôi vỡ nợ. Tất nhiên tôi vỡ nợ đâu phải vì guốc, mà tôi vỡ nợ từ việc có được tiền từ guốc và đi làm việc khác. Nhưng trong lúc đó guốc không giúp tôi sống được.
Thành thật mà nói có những năm tháng tôi định giã từ guốc. Thậm chí, tôi muốn xóa sổ tên Hoa Guốc. Khi lên mạng, thấy tờ báo nào khai thác đôi guốc kỷ lục, tình yêu văn hóa dân tộc tôi ghét cay ghét đắng. Có thời kỳ sưu tầm báo giấy cả một tập ở góc nhà, thế mà tôi đã bán hết. Tôi bán đồng nát báo giấy viết về mình được hơn 40 nghìn đồng.
Guốc Cách Cách, một trong số mẫu Guốc Việt có từ 6 năm nhưng chưa bị đụng hàng và lỗi thời.
Sự kiện bị mất cắp đôi guốc kỷ lục ngay tại nhà khiến tôi nghĩ rằng mình đã hết duyên với guốc. Thậm chí khi ra đường, tôi không tự xưng mình là Phạm Như Hoa nữa, mà tôi nhận mình là Hoa Phạm, một nickname khác để bắt đầu một câu chuyện khác. Nhưng rồi tất cả quay trở lại, khiến tôi không thể né tránh. Nó ám nghiệp vào mình rồi. Tất cả những gì về guốc lại thôi thúc và tôi trở lại.
CEO Guốc Việt: Kiếm tiền tỷ từ nghề xây dựng, vẫn quyết không bỏ guốc
Người đàn bà bền bỉ tiếp tục sống đời với guốc, vực dậy guốc và tới đây làm guốc bùng nổ.
Chị Phạm Như Hoa: "Tôi không đủ xinh, chân không đủ dài, mắt không đủ lúng liếng để kêu gọi đại gia. Nhưng tôi vẫn có “đại gia” cho riêng mình, đó là tất cả những ai yêu văn hóa Việt". Với doanh thu hơn 1 tỷ đồng từ kinh doanh vật liệu xây dựng, tham vọng trở thành nữ diễn giả hàng đầu Việt Nam, song nghiệp guốc mới là 'duyên trời định', thứ ngấm vào máu chị Phạm Như Hoa, Giám đốc Công ty Hoa Anh Đạt với thương hiệu Guốc Việt. Người đàn bà bền bỉ này tiếp tục sống đời với guốc, vực dậy guốc và tới đây làm cho guốc bùng nổ.
Sống được mọi nghề trên guốc
* Chị đã từng làm gốm, làm sơn mài và nhiều sản phẩm mỹ nghệ khác, vì sao guốc lôi cuốn chị?
- Một lý do duy nhất: nếu tôi làm guốc, tất cả những thứ kia vẫn nằm trên guốc của tôi. Nếu làm guốc, tôi vẫn giữ được tình yêu sơn mài trên guốc; vẫn thể hiện được tình yêu gốm trên guốc, bởi những mặt dây đeo cổ, lắc tay vẫn nằm trên quai guốc của tôi. Thậm chí, sản phẩm trang sức của những làng nghề kim hoàn vẫn được thể hiện trên đôi guốc. Tôi từng thiết kế những đôi guốc, gót quấn xung quanh bằng lá ngọc cành vàng, đá ruby để tặng những người bạn. Cho nên nói làm guốc, tôi sống được mọi nghề trên guốc là vậy.
Nhớ có lần, tôi lọ mọ lên rừng tìm những tay sặt bé xíu để về làm đồ trang trí cho guốc. Tay sặt chỉ nhỏ như hạt ké có lỗ xuyên chỉ qua được mang về tẩm sấy, nhuộm, cắt khúc thành những hạt trang trí mà không cần gia công. Không giống như pha lê, những hạt từ gỗ cây tô điểm cho chiếc guốc vẻ cổ điển, xù xì, “tây tây”, trở về với thiên nhiên rất hay. Giá trị của guốc nằm ở đó chứ không phải vì những thứ kia khó quá tôi chạy sang guốc.
* Những đôi guốc như vậy có giá bao nhiêu?
- Để có được đôi guốc đó, bạn phải trả tôi tiền triệu. Nếu tôi đã làm, mỗi đôi guốc phải lên hàng tác phẩm. Tất nhiên tôi vẫn làm những đôi guốc bình dân bán ra thị trường. Nhưng những đôi guốc để tôi tự hào với thế giới Hoa Guốc làm ra nó phải là như vậy.
*Chị đánh giá sao về tình hình kinh doanh guốc hiện nay ở VN?
“Khá nhiều người chạy theo đôi guốc của tôi”
- Nhiều làng guốc bị mai một hết. Cho nên, để duy trì được thợ, tôi vẫn phải làm hàng gia công (hàng chợ). Lúc ít khách hàng, tôi vẫn cho thiết kế mẫu, mang đi chào hàng. Nói chung công việc khá vất vả để giữ chân thợ. Tôi có ông bác đã bỏ guốc đi đóng bàn thờ vì bàn thờ bán chạy hơn guốc.
Trong gần 2 năm vừa rồi, gần như hoạt động kinh doanh guốc của tôi bị tê liệt. Tôi không làm guốc nữa do kinh tế đuối. Kinh tế đuối mà chờ thiên hạ đặt guốc của mình thì hơi khó vì đâu có ai thích guốc, yêu guốc như mình suốt ngày nghĩ ra guốc mà làm? Nếu cứ làm theo guốc hàng chợ, thị trường miền Bắc sẽ không lại được với miền Nam về quy mô và độ nhanh nhạy.
Với tham vọng làm quy mô như miền Nam, thậm chí hơn thế, tôi từng mở siêu thị guốc lớn nhất Việt Nam trên diện tích rộng 450 m2 tại Trung tâm Thương mại VKO, Giảng Võ, Hà Nội. Tôi cũng sản xuất hàng loạt và trữ hàng nghìn, hàng vạn đôi trong kho để bán buôn bán lẻ. Thế nhưng, do một tính toán sai dẫn đến bị thua lỗ, đổ bể. Nhưng khi nhiều người chạy đua theo guốc của mình, đua không được thì mới có đất để tôi quay lại và vẫn giữ vị trí số 1.
Khi những thông tin về guốc được đăng tải sau sự kiện đôi guốc kỷ lục, tôi dám nói khá nhiều người chạy theo. Nhưng những mẫu thiết kế của họ chưa thể phong phú như công ty tôi. Họ chỉ ra mắt vài mẫu thiết kế, trong khi mỗi năm tôi ra 200 mẫu guốc.
“Nói guốc không sống được là sai!”
Gần đây, một số bài báo nói guốc không sống được là sai. Bởi nhiều người lao vào hàng bình dân. Guốc chợ được bán ra với giá vài chục nghìn, trong khi chi phí thuê nhà trên phố cổ lên đến 10-20 triệu trên mấy m2, không trụ được là phải. Tôi có tất cả, từ mặt bằng đến sự sáng tạo vô bờ, nhưng đến thời điểm guốc bắt đầu được truyền thông, thị trường nước ngoài biết đến là lúc tôi đổ bể. Song bằng tư duy, vốn hiểu biết, mối quan hệ đặc biệt là tình yêu với guốc, tôi khẳng định mình sẽ thành công.
Thời gian trước tôi buộc phải làm những công việc khác để ổn định cuộc sống, trả nợ để tiếp tục sự nghiệp. Song tiếp tục không có nghĩa là âm ỉ mà trên cơ sở những cái mình đạt được để thừa thắng xông lên.
Niềm tin mãnh liệt vào guốc
* Cơ sở nào khiến chị tin tưởng guốc sống được?
- Guốc mộc có đặc tính ưu việt mà ai cũng có thể nhận ra, đó là bền, sạch, mát, giá cả vừa phải. Guốc có thể được bán ở trung tâm chăm sóc sắc đẹp để đi trong nhà. Cùng với sự phát triển của xã hội, đôi guốc có thể kết hợp với trang phục hiện đại.
Guốc là nguyên liệu thiên nhiên, phù hợp với xu hướng tương lai không ảnh hưởng đến sức khỏe con người. Trong phong thủy, đôi guốc mộc được tin tạo ra vượng khí,…giúp con người hài hòa. Tất cả những điều đó khiến tôi có niềm tin mãnh liệt vào guốc.
Guốc kỷ lục thức tỉnh tâm thức nhiều người
*Trong nghiệp làm guốc, kỉ niệm nào để lại cho chị ấn tượng sâu đậm nhất?
- Điều làm tôi thích thú nhất là sự kiện ra mắt đôi guốc kỷ lục tại Trung tâm triển lãm Vân Hồ - Hà Nội vào năm 2006, trong khuôn khổ "Hình ảnh APEC và di sản văn hóa Việt Nam", chào mừng Hội nghị các nhà lãnh đạo các nền kinh tế APEC. Khi ra mắt, đôi guốc đã thức tỉnh tâm thức nhiều người. Đôi guốc kỷ lục có độ dài 2,3m, cao 1,1m được đầu tư khá tốn kém, mất nhiều thời gian nhưng cuối cùng đã được hoàn tất.
Thứ hai, trong tuần lễ di sản Việt Nam, hình ảnh về gian triển lãm Guốc Việt đến với bạn bè quốc tế, ít nhất là hơn 20 nước tham gia khối APEC. Những phu nhân nguyên thủ quốc gia, vợ thương gia lớn dự tiệc ở Gala Dinner Văn Miếu cũng như khách tham quan đều nhìn thấy hình ảnh đôi guốc và bắt đầu có ấn tượng và khái niệm về guốc.
*Thành tựu chị gặt hái được tính đến thời điểm này là gì?
- Cho đến thời điểm này, tôi chưa hài lòng bất cứ điều gì về guốc. Người ta biết đến tôi vì sự can đảm, vì tôi dám theo đuổi một thứ mang tính di sản đã bị mai một. Hiện chỉ còn một số ít làm nghề này, các làng nghề gốc gần như “giã từ vũ khí”. Số còn lại tìm cách du nhập guốc từ Nhật, Hàn về. Nhiều đôi guốc chợ cũng lặp đi lặp lại dáng dấp của một vài năm trước, nhìn chung sự sáng tạo rất hạn chế. Có thể nói, thành công của tôi là làm cho thị trường guốc Việt Nam có sức sống hơn.
*Kinh tế khó khăn, chị có những biện pháp gì để duy trì và phát triển nghề guốc?
- Hiện tại, công ty, phòng mẫu Guốc Việt đều được đặt tại nhà. Kinh tế đang khó khăn, mình không nhất thiết phải làm hoành tráng, thuê mướn nhiều. Tất nhiên, khi có khách nước ngoài hẹn sang tham quan, tôi chọn giải pháp thuê văn phòng ảo để trưng bày và làm việc. Vì để có một văn phòng đẹp ở khu trung tâm, số tiền mình bỏ ra sẽ bị đánh vào đôi guốc.
Cũng tiết lộ thêm với bạn, ngoài guốc, tôi có làm chung công ty kinh doanh vật liệu xây dựng hoàn thiện và quảng cáo với anh trai, phụ trách toàn bộ việc bán hàng đầu ra. Mỗi tháng, công việc này cho doanh thu hơn 1 tỷ đồng. Chính xác số tiền mặt thu về từ công nợ và bán hàng bình quân 1,4-1,6 tỷ đồng. Nhưng tôi vẫn tiếp tục sống với guốc, vực dậy guốc và tới đây làm cho guốc bùng nổ.
*Chị nói rằng chị cô độc trên hành trình ‘phục hưng’ guốc. Vậy chị có ý định tìm kiếm một “đại gia” giúp sức để đẩy nhanh tốc độ đưa Guốc Việt ra thế giới?
- Tôi không đủ xinh, chân không đủ dài, mắt không đủ lúng liếng để kêu gọi đại gia. Nhưng tôi vẫn có “đại gia” cho riêng mình là tất cả những ai yêu văn hóa Việt. Với guốc, tôi không bao giờ sợ thất bại. Bởi nó quá đẹp. Nếu Guốc Việt sống được, nhiều làng nghề sẽ sống theo nó. Hiệp hội làng nghề cũng không quá vất vả để đẩy thương hiệu Việt Nam ra thế giới.
*Ngoài guốc, chị còn tham vọng nào khác?
- Tôi tham vọng trở thành một Oprah Winfrey, nữ hoàng truyền thông của Việt Nam. Hàng tháng, tôi vẫn tổ chức một số chương trình giao lưu, chia sẻ. Chủ đề tâm đắc nhất và sẽ làm nên tên tuổi tôi trong lĩnh vực diễn thuyết là "Để không sống trong ảo tưởng". Tôi chưa nổi trội vì thiếu một sự thành công được ghi nhận trong lĩnh vực đó. Nhưng tôi làm gì để đạt được điều đó là một câu chuyện dài.
